Son yıllarda tüm dünyadaki insanların daha stresli, tedirgin ve gergin olmasının bir nedeni var. Sonucunda günlük fiziksel stres artarak stres kaynaklı rahatsızlıkların ve hastalıkların uzun yıllardır devam eden epidemiye dönüşmesine yol açmıştır.

Bu durumun ilk sebebi toplumsaldır. Eşitsizlik arttıkça, temel ihtiyaçlarımızı karşılayamama korkusu da artar veya kısmen iyi durumdaysak, kendimiz ve çocuklarımız için sosyal durumumuzu ve finansal güvenliğimizi kaybetme korkusu doğar.

İkinci sebep biraz daha kişiseldir. 40 yıl öncesine kıyasla çok daha fazla insan stres bozukluğu yaşıyor. Bunun sebebi temelde aşırı kortizol, yani stres hormonudur. Bu bozukluk normal stres tepkisinin tetiklenmesini çok daha kolay ve devre dışı bırakılmasını çok daha zor hale getirir. Bu durum, son derece tedirgin hissetmemize (ortada hiçbir sebep olmasa bile) sebep olur ve etkili kendine hakim olma yolları olmaksızın daha sakin ve işlevsel bir duruma dönmemiz zorlaşır.

Yine de, son yıllarda (klinik anksiyete bozukluklarından veya bir doktorla danışma gerektiren ilgili rahatsızlıklardan farklı olan) stres epidemisiyle ilgili çok daha fazla bilgi edindik. Öğrenilen bilgileri stresin sebep olduğu birçok şeyden kendimizi korumak adına kullanabiliriz.

Nasıl mı?

Sosyal Bağlar Kurun

Güçlü sosyal baplar, özellikle bazı yakın arkadaşların da dahil olmasıyla, duygusal dengemizi geri kazanmamıza ve anksiyeteyi yenmemize yardımcı olur. sosyal bağların psikolojik bağları genel olarak bilinir ve bu bağlar çevresel stres hızla azaldığında çok daha fazla önem taşır. Bunun yanı sıra, biyolojik olarak “iyi his” hormonu olan serotonin ve oksitosinin salgılanmasını sağlar. Bu hormonların her ikisi de kortizona karşı koyar. Sosyal bağlar ayrıca beynimizin duygularımızı düzene sokmak ve mantıklı kararlar vermek için kullandığımız parçası olan prefrontal korteksin daha iyi işlev göstermesine katkına bulunur.

Farkındalık Kazanın

Kendimizi stres epidemisinden bilinçli farkındalık egzersizleri yaparak da koruyabiliriz. Bu egzersizler, geçmiş öfke veya pişmanlıklara veya gelecek kaygısına kapılmadan şimdiki anda olanlara odaklanmamızı sağlar. Genel anlamda farkındalık kazanmaya çalışmak, aşırı stres tepkileri vermemizi önleyen yeteneklerimizi arttıran beyin fonksiyonlarımızı güçlendirir. Bu, var olan stres psikolojisini değiştirmez ancak bilinçli olarak tepkilerimizi kontrol altında tutarak stres döngüsünü kırmamızı sağlar. Elbette ki bu durum, kafamızı kuma gömüp etrafımızdakileri görmezden gelmekle aynı şey değildir. günümüzde 7/24 sosyal medyaya veya online haberlere maruz kalmamızdan kaynaklanan sosyal stres faktörlerinin durmak bilmeyen akışından biraz uzaklaşmak faydalı olabilir. Ancak ortamdan tamamen kendinizi soyutlamanız daha fazla strese sebep olabilir; insanlar bilgi eksikliği yaşadıklarını hissederek yapmaları gereken şeylerle ilgili endişelenmeye başlar.

Kontrolü Geri Alın

Stres biyolojisi bakımından, algılanan kontrol kaybı en zayıflatıcı faktörlerden biridir. En uç nokta olarak, öğrenilen çaresizlik bizi tükenmiş bir hale getirir. Kendinizi savunarak ve faydalı ortaklıklar bulmaya çalışarak hem işinizde hem günlük hayatınızda kontrol duygusunu genişletmek adına fırsatlar arayabilirsiniz. Ancak bunun bazı sınırları olmalı: gerçekte tam tersiyken kontrolün bizde olduğunu düşünmemiz kısa ömürlü olacaktır. Daha fazla kontrol sahibi olma konusunda planlar yapmanın ve bir planı uygulamak adına ilk adımı atmanın bile faydaki etkileri olabilir.

Fiziksel Olarak Aktif Olun

Kortizolun görevi stresli durumlarda daha fazla enerji sağlamak olduğu için “kaç veya savaş” hormonu olarak da bilinir. Fiziksel aktiviteyle bu enerjiyi kullanarak doğrudan aşırı kortizolun azalmasını sağlayabilirsiniz. Evinizde veya işinizdeki problemlerden gelen kortizolun atılmasına yardımcı olur. Egzersiz ayrıca, obezite, diyabet veya metabolik rahatsızlıklar gibi stresle ilişkili zorluklara fayda sağlamakla kalmayıp, kendimize hakim olmamızı destekleyen beyin fonksiyonlarını da arttırır.

Alkol Ve Strese Bağlı Yemeden Uzak Durun

Yaptığımız bazı seçimler geçici olarak stresi azaltabilir ancak sonrasında sağlığımız ve mutluluğumuz üzerinde uzun vadeli olumsuz etkiler oluşabilir. Yüksek kalori ve yağ içeren “rahatlatıcı” gıdaların kortizolu etkisiz hale getirdiği doğrudur ancak kalp hastalığı ve diğer rahatsızlıklara yakalanma riskini arttırır. Aynı şekilde, alkol ve uyuşturucu gibi diğer maddeler de fazla stres ve tedirginlik hislerini kısa süreli olarak azaltsa da, ilerleyen zamanlarda ciddi sorunlara sebep olabilecek hızlı bir çözüm haline gelme riski taşır.

Var olan stres epidemisine yol açan ana stres etkenlerinin farkında olmak ilk adımdır ancak bu noktada her şeyi çözebilecek tek bir seçenek yoktur. Sosyal bağlarımızı kullanmak, bilinçli farkındalık edinmeye çalışmak, mümkün olan yerlerde kontrolü geri almak ve fiziksel olarak aktif olmak stresle yola çıkmanın kanıtlara dayalı yollarıdır. Sonuca ulaşmanın kestirme bir yolu yok ancak devamlı olarak çabalamanız işe yarayacaktır.

Ne Düşünüyorsunuz?

Günlük stresi yenmek için siz ne gibi yöntemler deniyorsunuz? Stresinizin kaynağının bilincinde misiniz? Bu yöntemlerin gerginliğinizi azaltmaya yardımcı olacağını düşünüyor musunuz? Düşüncelerinizi ve deneyimlerinizi bizimle paylaşın!

İlginizi Çekebilir: Stres Altındayken Nasıl Uyunur: Faydalı Yöntemler

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here